İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından İzmir Planlama Ajansı (İZPA) öncülüğünde kentte yerel yönetişim anlayışını güçlendirmek amacıyla başlatılan “Kent Denetçileri” uygulaması kapsamında denetçiler sahaya indi. Konak, Karşıyaka, Balçova ve Buca’da beş pilot bölgede çevre kirliliği, kentsel hijyen, yeşil alanların korunması gibi kritik konularda saha tespitleri yapıldı. Eğitimlerini tamamlayan kent denetçileri, bir ay süresince Kordon, Kültürpark, Hasanağa Bahçesi, İnciraltı Kent Ormanı ve Bostanlı’da sistematik saha çalışması gerçekleştirdi. Haftada dört gün çalışan ekip, projeye özel ekipmanlar, vücut kameraları ve koordinasyon grupları kullanarak sorunlarla ilgili gerçek zamanlı kentsel veriler üretti.
Sorunlar ve gelişmeler tespit edildi
Saha çalışmaları boyunca 296 gözlem kaydedildi. İzmir Büyükşehir Belediyesi Emir ve Yasakları Yönetmeliği kapsamında 105, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu kapsamında 108 kayıt yapılırken, vatandaşlar tarafından 33 çözüm önerisi üretildi. Alan kullanımına ilişkin tespitlere dair ise 50 değerlendirmede bulunuldu. Her gözlem; fotoğraflar, videolar, coğrafi konum ve ayrıntılı açıklamalar içerirken, bu durum belediye ekiplerinin doğru sınıflandırma ve takip yapmasını sağladı.  Öne çıkan bulgular ise işgaller, temizlik, yönlendirme eksiklikleri oldu. Pilot çalışma öne çıkan bazı sorunların tespitinin yanı sıra kentteki olumlu gelişmelerin de kayıt altına alınmasını sağladı. Yeşil alan bakımının iyileştirilmesi, çocuk oyun alanlarının güçlendirilmesi, Kültürpark girişlerinin yenilenmesi ve kamusal mekân altyapısına yönelik düzenlemeler bu gelişmeler arasında yer aldı.

​​​​​​​

Katılımcılar özel eğitimden geçti
Yurttaş Akademisi İzmir: Kent Denetçileri Programı’na katılım için yapılan açık çağrı sonucunda, 2 bin 911 İzmirli başvuruda bulundu. Noter tarafından yönetilen kura sürecinin ardından telefon ile yapılan davetler ve mülakatlarla 17 kent denetçisi belirlendi. Programa seçilen katılımcılar; bilimsel okuryazarlık, katılımcı denetim, etik veri uygulamaları, iletişim, Belediye Yönetmelikleri ve Yasakları ile İhlaller Kanunu dâhil olmak üzere çeşitli başlıklar ve temel yasal çerçeveler hakkında kapsamlı teorik ve pratik eğitim aldı. Eğitim, katılımcıların belediye hizmetlerini desteklemek için sistematik, karşılaştırılabilir ve politika odaklı veriler üretmeye hazır hale gelmesini sağladı.

Birlikte çalışma, iyi yönetişimin temel unsuru
Programa katılan Kent Denetçileri, hem eğitim sürecinin hem de saha çalışmalarının kent yönetimine önemli katkılar sunduğunu belirterek deneyimlerini paylaştı. Katılımcılar, İzmir’in sorunlarını sahada gözlemleyerek çözüm süreçlerine doğrudan katkı sunmanın değerli olduğunu, vatandaş ile belediyenin birlikte çalışmasının iyi yönetişimin temel unsurlarından biri olduğunu vurguladı. Eğitimler sayesinde empati, iletişimde doğru ton kullanımı, şeffaflık ve farklı açılardan bakabilme becerilerinin güçlendiğini ifade eden denetçiler; belediye hizmetlerindeki aksaklıkları objektif bir bakış açısıyla değerlendirmeyi öğrendiklerini, programın kendileri için hem umut hem de kentlerine katkı sunma fırsatı yarattığını dile getirdi.

İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından kentte yerel yönetişim anlayışını güçlendirecek yeni bir program başlatılıyor. Katılımcı anlayışla yurttaşların İzmir’in yönetimine dâhil edilmesini amaçlayan “Kent Denetçileri” uygulamasıyla kentlilerin sadece gözlemci değil, denetleyici, karar verici ve çözüm ortağı olmasının yolu açılacak.

İlk olarak beş bölgede uygulanacak
Avrupa Birliği (AB) Projesi IMPETUS kapsamında düzenlenecek Kent Denetçileri programıyla seçilecek 20 yurttaş; çevre denetimi, veri toplama ve izleme konularında hibrit eğitim modülüne katılacak, ardından sahada kentsel yaşamla ilgili çeşitli alanlarda gözlem ve veri toplama faaliyetlerinde bulunacak. İzmirlilerin kent yönetiminin aktif bir parçası olacağı çalışmada denetçiler yerel demokrasiyi güçlendirmeyi hedefleyecek. Öncü modelin ilk aşamasında Konak Karşıyaka, Balçova ve Buca’da uygulama yapılacak.

Şartlar neler?
“Sen de İzmir’in geleceği için kent denetçisi olmak ister misin?” sloganıyla projeye davet edilen İzmirliler https://www.izmir.bel.tr/tr/YurttasAkademisi adresinden bilgi alarak başvuru yapabilecek. Çalışmaya 18 yaşını dolduran ve en az 6 aydır İzmir’de yaşayanlar başvurabilecek. Başvuru sistemi iki hafta açık kalacak. Seçilen denetçiler sadece 1 ay süreyle program kapsamında yarı zamanlı istihdam edilecek.

Yenilikçi model
Proje; İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin ilgili birimlerinin koordinasyonuyla yürütülecek. İzmir Planlama Ajansı (İZPA), Zabıta Dairesi Başkanlığı, Kent Tarihi Dairesi Başkanlığı, Bilgi İşlem Dairesi Başkanlığı, Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığı, Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığı ve Çevre Koruma Dairesi Başkanlığı’nın ortak çalışmasıyla yenilikçi bir model oluşturulacak.

Projeyle çevre kirliliği, kentsel hijyen ve yeşil alanların korunması gibi kritik konuların kent denetçilerinin aktif katılımıyla doğrudan sahada tespit edilmesi hedefleniyor. Kent Denetçileri programı, kaçak yapılaşma ile mücadele, çevre ve iklim değişikliği gibi konularda toplumsal farkındalık yaratıyor ve veri üretimi sürecini artırıyor. Süreçler, çevre hakkı ve sağlıklı kentler konusunda farkındalık oluştururken aynı zamanda yurttaşları kentsel sürdürülebilirlik konusunda aktif aktörler haline getiriyor.